¹ Ҫӳлхуҫа Турӑ пулт арнӑ хир кайӑ- кӗсенчен ҫӗ лен пуринчен те чеерех пулнӑ. Ҫӗлен арӑма каланӑ: Турӑ чӑнах та: райри нихӑш йысӑҫӑн ҫимӗҫне те ан ҫийӗр, тесе каларӗ-и? тенӗ. ²Арӑм ҫӗ- лене каланӑ: эпир йывӑҫсен ҫимӗҫӗсене ҫиме пултаратпӑр, ³ Турӑ: рай варринчи йывӑҫӑн ҫимӗҫне ҫеҫ ан ҫийӗр, терӗ, вӗ- сене ан тӗкӗнӗр, сирӗн вилмелле ан пул- тӑр, терӗ, тенӗ. ⁴ Ҫӗлен арӑма каланӑ: ҫук, вилместӗр, ⁵ Турӑ пӗлсе тӑрать: эсир ҫав ҫимӗҫе ҫисе пӑхнӑ кун сирӗн куҫӑрсем уҫӑлӗҫ те, вара эсир ырӑпа усала пӗле- кен турӑсем пек пулатӑр, тенӗ. ⁶ Йывӑҫӗ апат валли те лайӑх иккен, куҫпа пӑхма та хитре иккен, пӗлӳ парассипе те сӑх- лантарать иккен, — арӑм ҫакна курнӑ та унӑн ҫимӗҫне татса ҫинӗ; тата упӑшкине те панӑ, вӑл та ҫинӗ. ⁷Ӗнтӗ иккӗшӗн те куҫӗсем уҫӑлнӑ, вӗ сем хӑйсем ҫарамас пулнине пӗлнӗ; вара смокс а йыс ӑҫӗн ҫулҫисене сыпа-сыпа ҫӗлесе пилӗкӗнчен ҫакса янӑ.

⁸ Вӗсем кун сулхӑнлатнӑ вӑхӑтра рай- ра ҫӳрекен Ҫӳлхуҫа Турӑ сассине илтнӗ; Адампа унӑн арӑмӗ Ҫӳлхуҫа Турӑ умӗн- чен райри йывӑҫсем хушшине пытаннӑ. ⁹ Ҫӳлхуҫа Турӑ Адама чӗнсе: [Адам,] эсӗ ӑҫта? тенӗ. ¹⁰ Вӑл: эпӗ Санӑн сассуна райра илтрӗм те хам ҫарамас пулнипе хӑраса пытантӑм, тенӗ. ¹¹ [Турӑ] каланӑ: эсӗ ҫа- рамассине сана кам каларӗ? Эпӗ ҫиме хушман йывӑҫӑн ҫимӗҫне ҫимерӗн-и эсӗ? тенӗ. ¹²Адам каланӑ: йывӑҫ ҫимӗҫне мана ҫав арӑм, Эсӗ панӑ скер, пачӗ те — эпӗ ҫи- рӗм, тенӗ. ¹³ Ҫӳлхуҫа Турӑ арӑма каланӑ: эсӗ капла мӗн турӑн? тенӗ. Арӑм: ма- на ҫӗлен илӗртрӗ те — эпӗ ҫирӗм, тенӗ. ¹⁴ Ҫӳлхуҫа Турӑ ҫӗлене каланӑ: ҫакна ту- нӑшӑн эсӗ мӗнпур выльӑх-чӗрлӗх умӗнче, хирти пур тискер кайӑк умӗнче ылханлӑ пулӑн; эсӗ хырӑмупа шуса ҫӳрӗн, хӑвӑн ӗмӗрӳ тӑршшӗпех тӑпра ҫис е пурӑнӑн; ¹⁵ санпала арӑм хушшине, сан вӑрлӑхупa[1] арӑм вӑрлӑхӗн хушшине тӑшманлӑх хурӑп; арӑмран ҫураласси санӑн пуҫна ҫапса ҫӗмӗрӗ, эсӗ ӑна ури тупанӗнчен сӑхӑн, тенӗ[2]. ¹⁶ Арӑма каланӑ: эсӗ йывӑр ҫын чухне санӑн асапна ӳстернӗҫемӗн ӳс- терсе пырӑп; ачусене тертленсе ҫуратӑн; эсӗ упӑшкушӑн тӗмсӗлӗн, вӑл вара санӑн хуҫу пулӗ, тенӗ. ¹⁷Адама вара ҫапла кала- нӑ: арӑмун сӑмахне итленӗшӗн, Эпӗ сана «ан ҫи» тесе каланӑ йывӑҫӑн ҫимӗҫне ҫи- нӗшӗн ҫӗр сан пирки ылханлӑ пулӗ; ӗмӗрӳ тӑршшӗпех эсӗ, асап курса, ҫӗртен тӑран- са пурӑнӑн; ¹⁸ ҫӗр сана йӗплӗ курӑксемпе ҫумкурӑкӗсем ӳст ерсе парӗ; эсӗ хирт и курӑкпа тӑранса пурӑнӑн; ¹⁹ ҫӗртен пулнӑ- скер, эсӗ каялла ҫӗре кӗричченех ҫӑкӑрна тар юхтарса ӗҫлесе ҫийӗн: эсӗ — тӑпра, каллех тӑпра пулӑн, тенӗ.

{[22]1 Тим 2:13. [23] 1 Кор 11:8. [24] Мф 19:5. Мк 10:7-8. 1 Кор 6:16. Эф 5:31.

3- мӗш сыпӑк. [1] Ӑсл 2:24. [4] Ин 8:44. 2 Кор 11:3. [6] Сир 25:27. 1 Тим 2:14. [7] Пулт 2:25. Ӳлӗм 3:17.

[8] Пс 137:6. Ам 9:2. [11] Пулт 2:17. [13] 2 Кор 11:3. [14] Пс 71:9. [15] Пулт 14:18. Пс 111:1, 2, 4. Зах 6:13.

Пулт 22:9. Пс 22. Пс 70. Зах 12:10. Ин 3:14. [16] 1 Кор 14:34. [17] Пулт 4:12; 5:29. [19] Пс 127:2. Еккл 12:7.}

²⁰Адам хӑйӗн арӑмне Ева[3] ятлӑ хунӑ, мӗншӗн тесессӗн вӑл пӗтӗм пурӑнакан- сенӗн амӑшӗ пулса тӑнӑ. ²¹ Ҫӳлхуҫа Турӑ Адампа унӑн арӑмӗ валли тир тумтирсем туса вӗсене тӑхӑнтартнӑ.

²² Ҫӳлхуҫа Турӑ каланӑ: акӑ Адам, ырӑ- па усала пӗлсе, Пирӗнтен пӗри пек пулса тӑчӗ; халӗ ӗнтӗ вӑл тата, аллине тӑсса, чӗрӗлӗх йывӑҫӗн ҫимӗҫне те татса ан ҫи- тӗр, ӗмӗрех пурӑнмалла ан пултӑр, тенӗ. ²³ Ҫӗртен илнӗскер ҫӗр ӗҫлесе пурӑнтӑр тесе Ҫӳлхуҫа Турӑ ӑна Эдем пахчинчен кӑларса янӑ. ²⁴ Адама хӑв аласа янӑ та чӗрӗлӗх йывӑҫӗ патне пыракан ҫула сых- ламашкӑн Эдем пахчи умне, тухӑҫ енне, Херувима тӑратнӑ тата ҫавӑрӑнса тӑракан вутлӑ хӗҫ хунӑ.

¹ Адам хӑйӗн арӑмӗпе Евӑпа хутшӑн- нӑ; Ева йывӑр ҫын пулса Каина ҫу- ратнӑ, вӑл: эпӗ Ҫӳлхуҫаран ҫын тупрӑм, тенӗ. ² Тата унӑн шӑллӗне, Авеле, ҫурат- нӑ. Авель — сурӑх кӗсекен ҫын, Каин ҫӗр ӗҫлекен ҫын пулнӑ. ³ Кӑштах вӑхӑт иртсессӗн, Каин Ҫӳлхуҫана ҫӗр ҫимӗҫӗ парне кӳнӗ, ⁴ Авель те хӑйӗн кӗтӗвӗнчи малтан ҫуралнӑ путексене, чи самӑрри- сене, парне кӳнӗ. Ҫӳлхуҫа Авеле те, унӑн парнине те кӑмӑл тунӑ, ⁵ Каина вара хӑй- не те, унӑн парнине те кӑмӑл туман. Каин питӗ тарӑхнӑ, пуҫне чиксе ҫӳренӗ.

6 Ҫӳлхуҫа [Турӑ] Каина каланӑ: эсӗ мӗн- шӗн тарӑхрӑн? мӗншӗн эсӗ пуҫна чикрӗн?

7 ырӑ тунӑ чухне пуҫна ҫӗклеместӗн-и? ырӑ тумастӑн пулсассӑн, алӑку умӗнче ҫылӑх выртать; вӑл сана хӑй патне тур- тать, анчах эсӗ ӑна пӑхӑнтар, ӑна пуҫлӑх пул, тенӗ.

⁸ Каин хӑйӗн шӑллӗне, Авеле, каланӑ: [атя хире каяр,] тенӗ. Хире тухсассӑн, Ка- ин хӑйӗн шӑллӗне, Авеле, хирӗҫ тӑрса ӑна вӗлернӗ. ⁹ Ҫӳлхуҫа [Турӑ] Каина каланӑ: Авель шӑллу ӑҫта санӑн? тенӗ. Вӑл: пӗл- местӗп; эпӗ шӑллӑма хуралҫӑ-им? тенӗ.

¹⁰ [Ҫӳлхуҫа] каланӑ: мӗн ту рӑн эсӗ? санӑн шӑллу юнӗн сав сийӗ Мана ҫӗр ҫинчен кӑшкӑрса чӗнет; ¹¹ санӑн аллу тӑкнӑ юна, санӑн шӑллун юнне, ҫӑтнӑ ҫӗр халӗ са- на ылханчӗ; ¹² эсӗ ҫӗр ӗҫленӗ чухне вӑл сана текех хӑйӗн вӑйне парса тӑмӗ, ҫӗр ҫинче эсӗ хӑваласа янӑ ҫын, ҫапкаланчӑк ҫын пулӑн, тенӗ. ¹³ Каин Ҫӳлхуҫа [Турра] каланӑ: ман ҫине хунӑ хаса чӑтас чӑтӑм- ран та пысӑкрах: ¹⁴ акӑ Эсӗ халӗ мана ҫӗр ҫинчен хӑваласа яратӑн, эпӗ Санӑн куҫу умӗнчен ҫухалӑп, ҫӗр ҫинче эпӗ хӑваласа янӑ ҫын, ҫапкаланчӑк ҫын пулӑп; мана тӗл пулакан кирек кам та мана вӗлерӗ, тенӗ. ¹⁵ Ҫӳлхуҫа [Турӑ] ӑна каланӑ: кам Каина вӗлерӗ, ӑна уншӑн ҫичӗ хут та- вӑрмалла, тенӗ. Каина тӗл пулса никам та ан вӗлертӗр тесе, Ҫӳлхуҫа [Турӑ] ӑна паллӑ тунӑ. ¹⁶ Вара Каин Ҫӳлхуҫа умӗнчен пӑрахса кайнӑ, вӑл Эдемран тухӑҫалла, Нод ҫӗрне, кайса вырӑнаҫнӑ.

¹⁷ Каин хӑйӗн арӑмӗпе хутшӑннӑ; арӑмӗ, йывӑр ҫын пулса, Еноха ҫуратнӑ. Каин хула лартнӑ; хулине ывӑлӗн ячӗпе Енох тенӗ. ¹⁸ Енохӑн Ирад [Гаидад] ҫуралнӑ; Ирадран Мехиаель [Малелеил] ҫуралнӑ; Мехиаелӗн Мафусал ҫуралнӑ; Мафусал- ран Ламех ҫуралнӑ. ¹⁹ Ламех хӑй валли икӗ арӑм илнӗ: пӗри Ада ятлӑ, тепӗри Цилла [Селла] ятлӑ пулнӑ. ²⁰Ада Иавала ҫуратнӑ: вӑл кӗтӳ кӗтсе чатӑрта пурӑна- кансенӗн ашшӗ пулнӑ. ²¹Унӑн шӑллӗн ячӗ Иувал: вӑл пӗтӗм кӗслеҫӗсен, шӑх- лич калакансен ашшӗ пулнӑ. ²² Цилла та Тувалкаина [Фовела] ҫуратнӑ: вӑл пӑхӑртан тата тимӗртен тӗрлӗ япала туп- таса тӑвакан ӑста пулнӑ. Тувалкаинӑн йӑмӑкӗ — Ноема.

²³ Ламех хӑйӗн арӑмӗсене каланӑ: эй Ада, эй Цилла! итлӗр эпӗ каланине; эй Ламех арӑмӗсем! тӑнлӑр ман сӑмахсене: суранӑмшӑн эпӗ ар пулнӑ ҫынна вӗлер- тӗм, хама амантнӑшӑн яш ачана вӗлер- тӗм; ²⁴ Каиншӑн ҫичӗ хут тав ӑрас пул- сассӑн, Ламехшӑн ҫитмӗл ҫичӗ хут та- вӑрӗҫ, тенӗ.

{Пулт 1:27. 1 Ин 5:7. Пулт 2:9.

4- мӗш сыпӑк. [4] Евр 11:4. [5] Ытар 15:8. Ис 1:13. [6] Мф 20:15. [7] Рим 6:16. [8] Гал 5:17. Ӑсл 10:3.

Мф 23:35. 1 Ин 3:12. Иуд 1:11. [9] Пс 9:13; 115:6. [10] Евр 12:24. Ӳлӗм 6:10. [14] Пулт 9:6. [19] Пулт 2:24.}

²⁵ Адам татах хӑйӗн арӑмӗпе, [Евӑпа,] хутшӑннӑ, Ева ывӑл ача ҫуратнӑ, вӑл ӑна Сиф ятлӑ хунӑ, [вӑл каланӑ:] Каин вӗлернӗ Авель вырӑнне Турӑ мана тепӗр вӑрлӑх пачӗ, тенӗ. ²⁶ Сифӑн та ывӑл ача ҫуралнӑ: вӑл ӑна Енос ятлӑ хунӑ; ҫавӑн чухне вара Ҫӳлхуҫа [Турӑ] ятне асӑнса чӗне пуҫланӑ.